Dansen op glad ijs: De NOS livestream die je niet wilt missen
Vanavond om 21:30 uur zit ik voor de buis, en ik hoop jij ook. De NOS zendt namelijk de livestream uit van de ritmische dans tijdens de Olympische Winterspelen in Milaan. Voor wie mij nog niet kent: ik ben Vanessa en ik loop al ruim 30 jaar mee in de danswereld. Hoewel mijn hart bij salsa en ballroom ligt, kijk ik met een professionele blik naar het ijsdansen. Het is in feite stijldansen, maar dan op een vlijmscherp randje en met een snelheid waar we op de parketvloer alleen maar van kunnen dromen.
Wat deze editie van de ritmische dans (vroeger de korte kür genoemd) zo bijzonder maakt, is het thema dat de internationale schaatsunie ISU heeft gekozen. Voor 2026 is dat: de muziek en dansstijlen uit de jaren '90. Dat betekent dat we vanavond geen klassieke walsen of tango's zien, maar choreografieën op hiphop, eurodance en misschien zelfs een vleugje grunge. Voor een danscoach zoals ik is dat smullen, want hoe vertaal je die specifieke '90s vibe' naar de technische vereisten van het kunstrijden?
Je kunt de actie live volgen via de NOS livestream of op televisie via kanaal 160 bij Ziggo. Ook in het programma Studio Olimpico wordt er uitgebreid stilgestaan bij deze discipline, met analyses van experts die de brug slaan tussen topsport en artisticiteit.
Wat is de Ritmische Dans precies?
In de wereld van het kunstrijden heb je verschillende disciplines, maar ijsdansen is de tak die het dichtst bij de 'gewone' danssport staat. In tegenstelling tot het paarrijden, zie je hier geen spectaculaire sprongen of worpen. Het gaat puur om de pasjes, de expressie en de connectie tussen de twee partners. De ritmische dans is het eerste onderdeel van de competitie, gevolgd door de vrije dans later deze week.
In mijn jaren als danser en coach heb ik geleerd dat de basis van elke goede performance ligt in de techniek van de voeten. Bij het ijsdansen noemen ze dat 'edge work'. Hoe dieper de schaats in het ijs snijdt, hoe meer punten de jury geeft. In de ritmische dans van vanavond moeten de paren aan een aantal verplichte elementen voldoen:
- De Twizzles: Dit zijn snelle, reizende draaien op één been. In de danswereld zouden we het vergelijken met een serie pirouettes die over de diagonaal van de zaal bewegen. Het is cruciaal dat beide partners exact synchroon draaien.
- De Pattern Dance: Een vastgesteld patroon van passen dat elk paar moet uitvoeren. Dit jaar moet dat patroon naadloos verweven zijn met de jaren '90 muziek.
- De Lift: In het ijsdansen mag de man de vrouw niet boven zijn hoofd tillen, zoals bij het paarrijden. De liften moeten korter en lager zijn, wat vaak zorgt voor creatievere en meer dansante houdingen.
De link met de dansvloer: '90s Nostalgie
Het thema van de jaren '90 brengt een interessante uitdaging met zich mee. In de stijldanswereld zagen we in die jaren de opkomst van meer atletische en expressieve vormen. Als ik kijk naar de favorieten van vanavond, zoals het Amerikaanse duo Madison Chock en Evan Bates, zie ik hoe zij die nostalgie gebruiken om een verhaal te vertellen. Ze gebruiken niet alleen de muziek, maar ook de kledingstijl en de specifieke 'groove' van die tijd.
Voor ons als dansers is dit leerzaam. Hoe behoud je je technische houding terwijl je beweegt op een beat van 2 Unlimited of Snap!? Het ijsdansen dwingt de atleten om hun frame (de houding van de armen en het bovenlichaam) soms los te laten voor de interpretatie van de muziek, om het vervolgens in een fractie van een seconde weer strak te trekken voor een verplichte stap. Dat is precies de dynamiek die we in de salsa ook zoeken: controle versus loslaten.
De technische jury versus de artistieke expressie
Bij de NOS livestream zul je zien dat er twee scores worden gegeven: de technische score en de score voor de 'program components'. Die laatste is waar de artisticiteit om de hoek komt kijken. In mijn 30 jaar ervaring heb ik vaak gezien dat een paar technisch perfect kan zijn, maar de kijker niet raakt. Bij het ijsdansen is dat dodelijk. De jury kijkt naar compositie, presentatie en schaatsvaardigheid.
Een interessant detail voor de echte liefhebbers: let vanavond op de afstand tussen de partners. In het ijsdansen mogen ze eigenlijk niet langer dan vijf seconden van elkaar gescheiden zijn. Dat zorgt voor een constante spanning en vereist een enorme mate van onderling vertrouwen. Het herinnert me aan de lessen die ik geef over 'leading and following'; op het ijs is die communicatie non-verbaal en gaat het op de millimeter nauwkeurig.
Praktische informatie: Hoe kijk je mee?
De NOS heeft de afgelopen dagen laten zien dat ze bovenop de actie zitten. Met de nieuwe NOS-app op smart-tv's is het makkelijker dan ooit om de livestreams te volgen zonder dat je afhankelijk bent van de reguliere uitzending op NPO 1 of 2. Als je de livestream van 21:30 uur mist, kun je deze vaak direct terugkijken via de website van de NOS of NPO Start.
Naast de ritmische dans is er natuurlijk nog veel meer te beleven. In Studio Olimpico schuiven regelmatig oud-sporters aan zoals Ireen Wüst en Jeroen Otter. Hoewel zij uit de schaatswereld komen, is hun analyse over pieken op het juiste moment universeel toepasbaar op elke topsport, inclusief de danssport.
Wat wij als dansers kunnen leren van deze atleten
Ik krijg vaak de vraag waarom ik zoveel naar kunstrijden kijk. Het antwoord is simpel: de discipline en de precisie. Een ijsdanser traint urenlang op één enkele overstap om die zo geruisloos mogelijk te maken. Wij kunnen daar een voorbeeld aan nemen. Of je nu een beginner bent in de salsa-les of een gevorderde ballroomdanser, de focus op de basis – de voeten en de connectie met je partner – is wat een goede danser onderscheidt van een geweldige danser.
Dus, pak een drankje, zet die livestream aan en geniet van de jaren '90 beats op het ijs. Let op de twizzles, bewonder de synchroniciteit en laat je inspireren door de manier waarop deze atleten sport tot kunst verheffen. Het ijsdansen is dit jaar dynamischer dan ooit, en met de expertise van de NOS via de livestream mis je geen enkele stap.
Na de ritmische dans van vanavond maken we ons op voor de vrije dans, die later deze week op het programma staat. Daar vallen de definitieve medailles en krijgen de paren nog meer vrijheid om hun eigen stijl te laten zien. Maar voor nu: geniet van de '90s vibe'!