Het ritme van de lange adem op het ijs
Terwijl ik de beelden van de 10.000 meter schaatsen bekijk, zie ik meer dan alleen topsport. Ik zie een choreografie van uithoudingsvermogen. In mijn dertig jaar in de danswereld heb ik vaak genoeg benadrukt dat dansen niet alleen om de passen gaat, maar om het vasthouden van een cadans. Dat is precies wat er gebeurde op het ijs in Milaan. De Tsjech Jílek pakte het goud, maar mijn hart maakte een sprongetje voor Jorrit Bergsma die het brons binnensleepte. Voor een man van zijn kaliber, die al zo lang meedraait, is dit een prestatie die getuigt van een ijzeren discipline.
In Aldeboarn stond de wereld even stil. Je voelt de trots van zo'n dorp door het scherm heen. Volgens een bericht van Omrop Fryslân is de sfeer daar euforisch. Dat herken ik uit de danswereld: als een van 'onze' dansers een prijs wint op een internationaal congres, viert de hele community dat mee. Het is die verbondenheid die sport en dans zo krachtig maakt.
De kunst van het vallen en opstaan
Als we het over dansen op het ijs hebben, kunnen we niet om het kunstrijden heen. Wat een avond was dat. We keken allemaal naar Ilia Malinin, de Amerikaanse 'Quad God'. De man die dingen doet die eigenlijk fysiek onmogelijk lijken. Maar vanavond zagen we de menselijke kant van topsport. Malinin eindigde als achtste. Geen podium, geen goud. Ondanks zijn spectaculaire salto achterover – een move die het publiek weliswaar op de banken kreeg – was het niet genoeg voor de jury.
Het goud ging naar de Kazach Michail Sjaidorov. Een historische overwinning, want het was het eerste goud voor Kazachstan op de Winterspelen sinds 1994. Sjaidorov liet zien dat consistentie en techniek het winnen van pure bravoure. Bij Miss Salsa hameren we daar ook altijd op: je kunt de meest flitsende spins doen, maar als je basis niet staat, valt je hele routine in duigen. Sjaidorov was 'ongenaakbaar', zoals de NOS het treffend omschreef in hun liveblog.
Emotie als motor: Het verhaal van Maxim Naumov
Wat me persoonlijk het meest raakte, was het optreden van Maxim Naumov. De 24-jarige Amerikaan rijdt met een rugzak die bijna te zwaar is om te dragen. Hij verloor zijn ouders vorig jaar bij een tragisch vliegtuigongeluk. Dat hij daar nu staat, op het hoogste podium, is een les in veerkracht voor iedereen. Hij vertelde dat hij sommige dagen zijn bed niet eens uit kon komen. Maar de droom van zijn ouders, die zelf een schaatsclub runden, hield hem op de been.
In de dansstudio zie ik dit ook vaak. Dansers die hun verdriet, hun woede of hun verlies omzetten in beweging. Het ijs was voor Naumov geen koude ondergrond, maar een plek van heling. Zijn zevende plaats is in dat licht veel meer waard dan welke medaille dan ook. Het herinnert ons eraan dat we niet alleen dansen of sporten voor de punten, maar voor de ziel.
De schaduwzijde van de 'militaire' training
Er was ook discussie rondom Nika Egadze, de Georgische schaatser die onder de vleugels van Eteri Tutberidze traint. In de danswereld kennen we dat type coaches ook wel: de 'drillsergeants'. Tutberidze staat bekend om haar militaire aanpak. Hoewel het resultaten boekt – Egadze maakte een enorme sprong van de vijftiende naar de uiteindelijke top van het klassement in de vrije kür – roept het vragen op over de prijs van succes. Als danser moet je jezelf pushen, absoluut, maar er is een dunne lijn tussen discipline en uitputting. De controverse rondom haar methodes en eerdere dopingperikelen blijft een smet op de sport die eigenlijk over schoonheid zou moeten gaan.
Wat wij als dansers leren van de ijsbaan
Je vraagt je misschien af: wat heeft een 10 kilometer schaatsen of een skeleton-run te maken met mijn salsa-avond? Eigenlijk best veel. Kijk naar Matt Weston, de Brit die goud won bij het skeleton. Hij was vroeger rugbyer en deed aan taekwondo. Hij switchte pas acht jaar geleden naar skeleton. Dat laat zien dat je nooit te oud bent om een nieuwe fysieke taal te leren. Of je nu 20 of 50 bent, je lichaam kan zich aanpassen aan nieuwe ritmes en technieken.
Daarnaast is er de focus. Op de 500 meter, waar we morgen uitkijken naar het duel tussen Jenning de Boo en Jordan Stolz, komt het aan op explosiviteit en precisie. Eén misstap en het is klaar. In een snelle mambo is dat niet anders. De concentratie die deze atleten tonen, is precies de 'flow' waar wij naar zoeken op de dansvloer.
Concreet: Focus op je eigen 'vrije kür'
Of je nu kijkt naar de ijshockeyvrouwen van de VS die Italië overrompelden, of naar de jonge Macklin Celebrini die als tiener schittert tussen de NHL-grootheden bij Canada; het gaat om zelfvertrouwen. Celebrini woont nog bij een gastgezin, maar op het ijs is hij de baas. Dat is een mentaliteit waar we wat mee kunnen. Stap de vloer op met de overtuiging dat je daar hoort, ongeacht je ervaring.
De komende dagen blijven we de verrichtingen in Milaan volgen. Niet alleen voor de medaillespiegel, maar voor de inspiratie. De manier waarop deze atleten hun lichaam beheersen, omgaan met enorme druk en hun emoties vertalen naar prestaties, is de puurste vorm van kunst die er is. En of dat nu op ijzers is of op dansschoenen, de passie blijft hetzelfde.